Autorytet nauczyciela we współczesności

praca ma 93 strony i 58 pozycji w bibliografii

Wstęp 2

Rozdział I. Autorytet – zakres tematyczny zagadnienia 4
1.1. Pojęcie autorytetu w świetle literatury 4
1.2. Typy autorytetów 17
1.3. Rodzaje autorytetów 22
1.4. Znaczenie/rola autorytetu nauczyciela 24
1.5. Czynniki kształtujące autorytet nauczyciela w szkole 26

Rozdział II. Metodologia badań 31
2.1. Struktura badań 31
2.2. Cechy i przedmiot badań 35
2.3. Problemy badawcze 40
2.4. Hipotezy, zmienne i wskaźniki 44
2.5. Teren badań 49
2.6. Metody, techniki i narzędzia badawcze 50
2.7. Organizacja badań własnych 61
2.8. Charakterystyka środowiska i badanych osób 62

Rozdział III. Omówienie wyników badań 73

Podsumowanie: wnioski 81
Bibliografia 86
Spis rysunków 89
Spis tabel 90
Spis wykresów 91
Aneks 92

Wstęp

Autorytet nauczyciela kształtowany może być przy pomocy różnych metod. I tak – jednym ze sposób są projektowane okazje edukacyjne. Jest to wyjątkowo dobra „szkoła kreacji”; nauczyciel na wiele sposobów odwołuje się do obrazów-symboli-metafor, do myślenia magicz­nego i mitycznego, do efektu dysonansu poznawczego, do emocji i wrażliwości, do pokładów wyobraźni i baśniowych prawd życia, do form pantomimicznych czy teatralnych, do walorów muzycz­nych czy wizualnych, do niekonwencjonalnych skojarzeń i dzia­łań, do źródeł multimedialnych, do realnych, konkretnych miejsc, zjawisk, procesów. Ta przestrzeń możliwości zależy nade wszystko od jego inwencji, uporu, ciekawości poznawczej, wkładu pracy także przed zajęciami, umiejętności organizacyjnych, animacji edukacyjnych, a wreszcie – własnych mocnych stron, uzdolnień, predyspozycji intelektualnych, opanowania warsztatu, doświad­czenia i wyobraźni, aby działania toczyły się w duchu przygody-odkrywania-tworzenia. Oczekiwany i wymagany wkład pracy bywa niekiedy zaskoczeniem, źródłem oporu, zniechęcenia czy wyraźną przyczyną odchodzenia, ale tylko dla niektórych; dla większości to niepowtarzalna okazja permanentnego przekracza­nia sposobów działania jako algorytmów.

Celem niniejszej pracy jest zaprezentowanie zagadnienia autorytetu nauczyciela we współczesności. Praca składa się z trzech rozdziałów.

W pierwszym rozdziale zawarte są informacje odnośnie zakresu tematycznego zagadnienia, a więc: pojęcie autorytetu w świetle literatury, typy autorytetów, rodzaje autorytetów, znaczenie i rola autorytetu nauczyciela oraz czynniki kształtujące autorytet nauczyciela w szkole.

W drugim rozdziale przedstawiona jest metodologia badań własnych, a więc: struktura badań, cechy i przedmiot badań, problemy badawcze, hipotezy, zmienne i wskaźniki, teren badań, metody, techniki i narzędzia badawcze, organizacja badań własnych, oraz charakterystyka środowiska i badanych osób.

Rozdział trzeci to omówienie wyników badań własnych.

Pracę kończy podsumowanie oraz wnioski.

Przygotowanie zaczynających nauczycieli do dzia­łania jest niewielkie albo wręcz żadne. „Uzbrojeni” jedynie w wie­dzę akademicką z trudem poruszają się w realiach konkretnych prac technicznych, fizycznych, nie mówiąc już o koncepcjach. Jednak rozmaite aranżacje przestrzeni edukacyjnej, które zastają na starcie zawodowym, są czytelnymi podpowiedziami, a jedno­cześnie zachętami do stawiania swoich pierwszych kroków w tej materii; uczą się też i tego, że dzieci w tej szkole mają określone przyzwyczajenia czy oczekiwania; zachęcają do tworzenia różnych elementów „scenografii”, przemeblowywania sali, wprowadzania się z jakimś pomysłem do ekospiżarni bądź ekokąta, a czasem wręcz spontanicznie anektują różne wolne przestrzenie. Wiele kwestii jest omawianych wspólnie, szczególnie tych, które dotyczą tradycji szkoły i zdarzeń świątecznych; dyskutuje się zamierzenia, pierwsze projekty, sposoby ich urzeczywistniania, modyfikuje roz­maite pomysły i propozycje, także propozycje niekonwencjonal­ne, ekologiczne czy artystyczne (np. papier czerpany, kompozycje suchych bukietów, instalacje przestrzenne itp.). Trening kreatyw­ności jest tu rzeczywiście permanentny, a jego efekty zmieniają się dość często na lepsze – ciekawsze – inspirujące, sporo jednak za­leży od pozytywnego nastawienia, silnej motywacji i odporności na porażki i trudności. A gdy zabraknie nieco inwencji, umiejęt­ności i uzdolnień, to wówczas zawsze można skorzystać z różno­rodnych ofert szkoleniowych, warsztatowych czy kursów, które wspomagają prace nauczyciela, poszerzają pole jego możliwości, a w następstwie tego – stają się kwalifikacjami redundancyjnymi.

Spontaniczność – twórczość – antycypacja – współdzia­łanie. Dążenie do profesjonalizmu jest oczywiste i w peł­ni zasadne, ale szkoła potrzebuje czegoś więcej, aby różne ele­menty składały się na jej niepowtarzalność, odmienność i alter­natywy lepszej edukacji. U nas tymi znaczącymi wyróżnikami po stronie sposobów pracy nauczycieli są właśnie te cztery kategorie.

Współdziałanie w wymiarze codziennym jest dla nauczy­ciela praktyczną szansą na dobre czy bardzo dobre realizowanie przedsięwzięć edukacyjnych, przedsięwzięć przecież bardzo zróż­nicowanych; trzeba często korzystać z pomocy innych, uzgodnić charakter wizyty dzieci, to, co mogą robić. Współdziałanie to również codzienność w kontaktach z rodzicami, specjalistami, ekspertami, pasjonatami itp.

image_pdf